Euroregion Silesia jako „europejskie ugrupowanie współpracy terytorialnej”

„EUWT" - nowe narzędzie współpracy transgranicznej

„Niezbędne jest podjęcie środków w celu zmniejszenia istotnych trudności napotykanych przez państwa członkowskie, a w szczególności przez władze regionalne i lokalne, podczas realizacji działań związanych ze współpracą terytorialną, a także w trakcie zarządzania tymi działaniami, w ramach różnych praw i procedur krajowych. ... Mając na uwadze przede wszystkim wzrost ilości granic lądowych i morskich Wspólnoty w wyniku jej rozszerzenia, niezbędne jest ułatwienie wzmacniania współpracy terytorialnej we Wspólnocie...."

(ROZPORZĄDZENIE (WE) nr 1082/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie europejskiego ugrupowania współpracy terytorialnej)

Ze względu na potrzebę wzmocnienia europejskiej współpracy terytorialnej (transgranicznej, ponadnarodowej i międzyregionalnej), która należy do priorytetów Unii Europejskiej, a także w celu pokonywania przeszkód w postaci różnych krajowych przepisów prawnych, które utrudniają tę współpracę terytorialną, Parlament Europejski i Rada Unii Europejskiej przyjęły w lipcu 2006 roku rozporządzenie, które umożliwia państwom członkowskim, regionalnym czy lokalnym organom i podmiotom publiczno-prawnym z terytoriów różnych państw członkowskich UE powoływanie ugrupowań z osobowością prawną - tzw. „europejskich ugrupowań współpracy terytorialnej" (EUWT, po angielsku European grouping of territorial cooperation - EGTC). Ugrupowanie takie uzyskuje osobowość prawną, zgodnie z prawem państwa, w którym na podstawie porozumienia swoich członków ma siedzibę. Dzięki tej osobowości prawnej może zawierać umowy, posiadać majątek lub swoich pracowników. Ugrupowanie powinno także móc realizować programy lub projekty współpracy terytorialnej współfinansowane przez Unię Europejską.

Rozporządzenie o EUWT weszło w życie 1 sierpnia 2007, a obowiązkiem wszystkich krajów członkowskich UE było przyjęcie narodowych przepisów wykonawczych, które umożliwiałyby tworzenie takich ugrupowań. Ponieważ do czterech lat od wejścia w życie tego rozporządzenia Komisja Europejska musi przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z jego zrealizowania, w październiku 2007 Komitet Regionów UE utworzył grupę ekspertów do spraw EUWT (EGTC Expert Group). Ta grupa ekspertów składa się z 31 stałych członków reprezentujących państwa członkowskie UE. Ze strony Republiki Czeskiej do grupy został wybrany Euroregion Silesia-CZ. Jej zadaniem jest monitorowanie implementacji właściwego rozporządzenia na poziomie poszczególnych państw członkowskich, umożliwienie wymiany doświadczeń przy tworzeniu europejskich ugrupowań i szczegółowe określanie możliwości ich wykorzystania jako narzędzi do współpracy terytorialnej w Europie.


Pierwsze posiedzenie grupy ekspertów do spraw EUWT odbyło się w styczniu 2008 roku w Słowenii i zostało zorganizowane przy okazji inauguracji słoweńskiego przewodnictwa w Unii Europejskiej.
Zdjęcie: archiwum Euroregionu Silesia


W pierwszym posiedzeniu grupy ekspertów do spraw EUWT uczestniczyła sekretarz Euroregionu Silesia-CZ pani Jana Novotná Galuszková.

Euroregion Silesia jako EUWT

W związku z tym, iż Euroregion Silesia jest tylko umową o współpracy między polskim i czeskim stowarzyszeniem i jako taki nie ma osobowości prawnej, wiosną 2007 na XII posiedzeniu Prezydium Euroregionu Silesia została rozpoczęta dyskusja o możliwości utworzenia europejskiego ugrupowania z osobowością prawną. Okazało się jednak, że informacje o nowym narzędziu współpracy transgranicznej dostępne w tym czasie nie były jeszcze wystarczające na tyle, żeby Prezydium mogło kontynuować tę dyskusję, dlatego zleciło kierownikom obu sekretariatów euroregionu opracowanie dodatkowych informacji. Rozmowy o tej sprawie na posiedzeniu Prezydium wiosną 2008 roku były już bardziej konkretne, jednak brakujące czeskie i polskie przepisy prawne także tym razem uniemożliwiły dojście do jednoznacznych wniosków.

Legislatywa narodowa, która wprowadzona została odpowiednimi regulacjami Republiki Czeskiej i Rzeczpospolitej Polskiej obowiązuje od 2009 roku. W styczniu 2009 roku weszła w życie polska Ustawa z dnia 7 listopada 2008 roku o europejskim ugrupowaniu współpracy terytorialnej, a w Republice Czeskiej od czerwca 2009 obowiązuje zmiana ustawy o wspieraniu rozwoju regionalnego, do której była dołączona odrębna część pod nazwą Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej. Te ustawy umożliwiają czeskim i polskim podmiotom zakładać europejskie ugrupowania współpracy terytorialnej.

Przed Euroregionem Silesia nadal pozostaje zatem zadanie uświadomienia sobie możliwych korzyści i zagrożeń związanych z utworzeniem wspólnego europejskiego ugrupowania i konkretnych możliwości jego wykorzystania w swojej działalności. Dzięki włączeniu się do działań międzynarodowej grupy Komitetu Regionów do spraw EUWT można przypuszczać, że przyszła decyzja Euroregionu Silesia dotycząca utworzenia lub nieutworzenia europejskiego ugrupowania będzie się opierać na dobrej znajomości danej problematyki i na doświadczeniach podobnych podmiotów europejskich.

Dokumenty prawne

 
 
 
Česky Polski English
copyright © Euroregion Silesia 2004-2019 | kontakty